Questa enciclopedia nasce come un progetto editoriale di Matrice Digitale per mettere ordine in un territorio dove la velocità delle notizie rischia di cancellare la memoria degli eventi. Dal 2017 ad oggi abbiamo seguito in modo continuativo l’evoluzione della guerra cibernetica e delle sue ricadute sulla geopolitica, osservando come gli attacchi informatici non siano più incidenti isolati, ma strumenti ricorrenti nelle relazioni internazionali, nelle tensioni regionali e nei rapporti di forza tra Stati, blocchi economici e infrastrutture critiche.

L’obiettivo non è soltanto “raccontare” cosa accade, ma costruire un sistema consultabile che aiuti a collegare i punti: chi agisce, con quali strumenti, in quali aree del mondo, con quali obiettivi e in che modo i diversi episodi si concatenano nel tempo. Per questo l’enciclopedia è strutturata come un archivio vivo: paesi, attori, campagne, tecniche e contesti diventano voci che rimandano ai contenuti pubblicati, permettendo al lettore di ricostruire traiettorie e ricorrenze invece di fermarsi al singolo titolo del giorno.
Consulta l’eniclopedia cliccando sulle voci
Dentro questa mappa convivono fenomeni diversi ma interdipendenti: operazioni di spionaggio, sabotaggi digitali, influenze informative, estorsioni e ransomware, attacchi a supply chain, compromissioni di telco e settori industriali, fino ai casi in cui la dimensione cyber diventa un acceleratore di crisi diplomatiche e decisioni politiche. È una lettura per chi vuole capire il presente con gli strumenti del giornalismo e l’ordine della ricerca: un modo per trasformare anni di pubblicazioni in una chiave di consultazione utile, verificabile e riutilizzabile.
Cina(114)
Cina · APT-1 · APT-10 · APT-15 · APT-17 · APT-24 · APT-27 (Emissary Panda) · APT-31 · APT-40 · APT-41 (Winnti) · APT-49 · APT-C-35 · APT Cinese · Aquatic Panda · Arid Viper · BEE Panda · Billbug · Bitter · Brazenbamboo · Bronze Butler · Bronze Elgin · Bronze Highland · Bronze Starlight · Bumblebee · Caict · Camaro Dragon · Ceranakeeper · Chimera · China Chopper · Cicada · Cloudsorcerer · Daggerfly · Eagerbee · Earth Alux · Earth Baxia · Earth Estries · Earth Krahang · Earth Lamia · Earth Lusca · Earth Minotaur · Earth Naga · Earth Preta · Evasive Panda · Flax Typhoon · Gallium · Gamblingpuppet · Gelsemium · Granite Typhoon · Grayfly · Hafnium · Hazy Hawk · HIVE0154 · INK Dragon · Ironhusky · Ladedfeline · Light Basin · Liminal Panda · Lotus Blossom · Lucky GH0ST · Miit · Mirrorface · Moonbounce · Moonpeak · Moontag · Morphing Meerkat · Murky Panda · Mustang Panda · Nebulous Mantis · Phantom Taurus · Purplehaze · RED DEV 10 · RED Lion · RED Menshen · Reddelta · Redfly · Redteam · Revolver Rabbit · Salt Typhoon · Shadowpad · Shadypanda · Shunxing 39 · Sichuan Silence · Silk Typhoon · Silver Notice · Skycloak · Skyhook · Sleepyduck · Slimagent · Stately Taurus · Stonefly · Storm 0062 · Storm 0558 · Storm 2077 · Storm 2246 · Stormbamboo · Subtle Snail · TA415 · TA428 · TAG-100 · TAG-150 · TAG-22 · Thrip · UNC3886 · UNC5221 · UNC5291 · UNC961 · Velvet ANT · Volt Typhoon · Weaver ANT · Webworm · Worok · Yanbian Silverstar
Russia(63)
Russia · APT-28 (Fancy Bear, Strontium) · APT-29 (Cozy Bear, Midnight Blizzard, Nobelium) · APT-44 · Bumblebee · Cloud Atlas · Core Werewolf · Cyberarmyofrussia · Doppelganger · Fighting Ursa · FSB · Gamaredon (Armagedon, Shuckworm) · Goldenjackal · GRU · Noisybear · Redcurl · Romcom · Roskomnadzor · Sandworm (Seashell Blizzard) · Secret Blizzard · SECTORJ149 · Snake · Star Blizzard · Storm 2372 · SVR · TAG-110 · Toddycat · Tomiris · Turla (Venomous Bear) · Twelve · UAC-0063 · UAC-0099 · UAC-0125 · UAC-0173 · UAC-0184 · UAC-0185 · UAC-0219 · UAC-0226 · UAC-0245 · UAT-5394 · UAT-5647 · UAT-5918 · UAT-6382 · UAT-7237 · UNC2596 · UNC3524 · UNC4899 · Unit 29155 · Vermin · Void Blizzard · Void Rabisu · Water Gamayun · Whispergate · Winter Vivern
Sconosciuti(63)
Actor240524 · againstthewest · APT-C-60 · apt-q-95 · apt49 · Careto · Cloud Atlas · CloudSorcerer · Dark Nimbus · Earth Estries · Earth Minotaur · Earth Simnavaz · FIN6 · fin7 · fin8 · GoldenJackal · JINX-0126 · Librarian Ghouls · Mantic Minotaur · Muddled Libra · Nebulous Mantis · PolarEdge · Predatory Sparrow · PREYHUNTER · ShroudedSnooper · SingleCamper · Skeleton Spider · Skuld Stealer · Stealth Soldier · Storm-1865 · Storm-2035 · Storm-2372 · Storm-2460 · Storm-2603 · TA2726 · TA2727 · ta829 · TAG-100 · TAOTH · Threat ray · UAT-8099 · UAT-9686 · UNC1549 · UNC3524 · UNC5142 · UNC5342 · UNC5356 · UNC6040 · UNC6229 · UNC6384 · UNC6395 · UNC961 · UNG0002 · UNG0901 · UNITE · UNK_ColtCentury · UNK_DropPitch · UNK_FistBump · UNK_SmudgedSerpent · UNK_SparkyCarp · UTA0388 · Void Banshee · XDSpy
Iran(47)
Iran · Agrius · APT-33 · APT-34 (Oilrig) · APT-35 (Charming Kitten, Mint Sandstorm, Phosphorus) · APT-42 · Ashtag · Bladedfeline · Cobalt Illusion · DEV-0270 · Earth Simnavaz · FOX Kitten · Hexane · IRGC · Lyceum · Magic Hound · Mango Sandstorm · Mercury · MOIS · Muddywater (Muddyviper, Static Kitten) · Nemesis Kitten · Peach Sandstorm · Pink Sandstorm · Pioneer Kitten · Prophet Spider · Saints OF Muerte · Scarred Manticore · Seedworm · Sefid Flood · Shroudedsnooper · Sidetwist · Smoke Sandstorm · Storm 1516 · Storm 2035 · TA450 · TA453 · UNC1549 · UNC1860 · UNC4057 · Vane Viper · Warlock
Stati Uniti(45)
Stati Uniti · Casa Bianca · Cftc · CIA · CISA · Corte Suprema · DARPA · DEA · DHS · DOJ · EFF · FBI · FCC · Fceb · FDA · Federal Reserve · Fincen · Five Eyes · FTC · Homeland Security Investigations · IC3 · ICAO · IRS · Jcdc · Mlns Nsab · MS Isac · NATO · Nazioni Unite · Ncmec · Nhtsa · NIST · Norad · NSA · NVD · Nypd · Nydfs · Odni · OFAC · ONU · Pubblica Amministrazione · Ransacked · SEC · TAO · UN · USAID
Corea del Nord(40)
Corea del Nord · Andariel (Onyx Sleet) · APT-37 (Scarcruft) · APT-38 · APT-43 · APT-45 · APT-C-60 · Ashen Lepus · Bluenoroff · Deathnote · Famous Chollima · Famoussparrow · Jade Sleet · Jinx 0132 · Jumpy Pisces · Kimsuky (Emerald Sleet) · Kimwolf · Konni · Lazarus · Moonstone Sleet · Redtail · REF7707 · Rokrat · Silent Chollima · Slow Pisces · Springtail · TA406 · TA427 · Tradertraitor · UNC2891 · UNC2970 · UNC4393 · UNC4899 · UNC5174 · UNC5812 · UNC6148 · Void Banshee
India(20)
India · APT-C-09 · APT-C-35 · APT-Q-27 · APT-Q-36 · CBI · Confucius · Donot · Dropping Elephant · Harvester · Origami Elephant · Patchwork · Quilted Tiger · Sidewinder (Rattlesnake) · Sloppylemmings · TA397 · TAG-140 · Whitecobra · Zinc Emerson
Italia(20)
Italia · ACN · AGCM · AGCOM · Agenzia Delle Entrate · AGID · Autorita PER LA Concorrenza E I Mercati · Carabinieri · Cert Agid · Cnaipic · Cncpo · Cnipa · Copasir · Csirt Italia · Garante Privacy · Gpdp · Guardia DI Finanza · INPS · Polizia DI Stato · Polizia Postale
Belgium(14)
Belgium · CJEU · Commissione Europea · Consiglio Dellue · Consiglio Europeo · Cyber Commandos · EDPB · ENISA · EPPO · ESA · NIS · OLAF · Parlamento Europeo · Unione Europea
Regno Unito(13)
Regno Unito · BBC · CMA · FCA · GCHQ · ICO · MI5 · MI6 · NCA · NCSC · NHS · Ofcom · Pancakeswap
Pakistan(7)
Pakistan · APT36 · Bitter · Sidecopy · Sidewinder · Storm 0156 · Transparent Tribe
Ucraina(7)
Ucraina · Carbanak · Cert UA · SBU · Ssscip · UNC3944 · UNC5812
Francia(6)
Israele(6)
Paesi Bassi(6)
Paesi Bassi · AIVD · Corte Penale Internazionale · Dutch DPA · Europol · ICC
Vietnam(5)
Vietnam · APT-32 (Oceanlotus) · Coralraider · Team Viettel
Colombia(4)
Colombia · APT-C-36 · Blind Eagle · TAG-144
Irlanda(4)
Irlanda · Commissione Irlandese PER LA Protezione DEI Dati · DPC · Irish DPC
